Skip to main content

Full text of "Boletín n032-033 (aug 1951)"

See other formats






KUN FIRMA VOLO KAJ VIGLA ENTUZIASMO POMPIS KAJ O K AZIS LA 

12= HISPANA KONGRfSO Of tSPfRANTO 

Brlla sukceso kaj perfekta onda en tiu írapoía manifestado de la hispana espsrantlmo. 
La nomo de la urbo Tarrasa signas deirpunkton al nova etapo tre fruktodona por nía idéalo. 
258 gesamideanoj, el Inter 307 aliginto], lerte pruvis, ke amuzo kaj diStro bone harmonías 
55SS kun laboro kaj studo. Vaiendo, nia federada centro, venonljara kongresurbo ssas 

La 12“ Hispana Kongreso jam apartenas al la historio! La revata deziro do la hispanaj 
esperantistoj sin elmontri publike, post longa dek-kvinjara paŭzo, ĵu3 efektivigis laü .nia- 
niero tiel brila kaj hela, ke oni rajtas supozi ĉu la deviga paŭzo ne taügis almenad por akiri 
spertojn kaj instruojn. Cío glate funkciis, ĉio kontentige aspektis, ĉiuj aranĝoj perfekte dis- 
volvigis, oiuj punktoj de la programo akurate sinsekvis kaj ciuj gekongresanoj, senescepte, 
gojis kaj amuziĝis, babilis aŭ konversaciis — kiel ankoraü ne tiel multe gis nun! — en la 
kara lingvo internaeia, kiu montris sian vivantjecon ĉe la oreloj de miloj kaj miloj da nees- 
perantistoj el Barcelono kaj Tarrasa, kiuj, en aktiva rilato kun nia granda festo, aü en 
soivola atento al ĝia parado, afable nin salutis, gástame nín akceptis kaj oportuno nin 
helpis. La helaj reflektoj de nia landa Kongreso Torigis la fantomojw- de malicoj kaj sus- 
pektoj, dum la rekta alparolo de unu al alia, pri komunaj aferoj, en komuna medio, ankaú 
forviŝis en nia propra tendo makulojn kaj ombrojn de dubo aŭ ŝanceligemo. EĈ sen la brilo 
kaj la lukso de la eksteraj formoj, estus ja plena sukceso la fakto, ke granda nombro da 
hispanaj esperantistoj povis reciproke interkoriatiĝi pli intime kaj pli konvene, por la gene- 
rala bono, pro la ĵus okazinta solenaĵo, kiu cetere utilia kiel areno por fluaj kaj varmaj 
— eĉ pasiaj! — debatoj en la laborkunsidoj. Jes, ekster la enhavo de interesaj temoj, treege 
interesa flanko estis la alta nivelo de la lingva kapablo de plej modestaj membroj de la 
Federacio, car nia unua postmilita kunveno ne celis esti vanta diletanta scenejo por oratori 
elektita teamo da eminentuloj, sed libera podip por ĉiuj, kiuj uzas kaj praktikas Esperanton 
tra la geografía amplekso de la tuta lando. Pro tio, kiam elstaraj aü konataj samideanoj 
párolis antaü la amaso el vasta aúdantaro, tiu amaso ankaú sciis respondí, por diri sian 
opinión aü esprimi sian animstaton, per tute kbrektaj frazoj kaj ne malpli belaj parol tuvnoj 
ol tiuj mem de plej kompetentaj veteranoj. La danaj, nederlandaj, belgaj kaj francaj gastoj, 
kiuj kunvivis en la sana atmosfero de nia Kongreso tuj rimarkis ĉi tiun gravan^ detolon kaj 
montris sian admiron al la ílamigema karaktero de la hispana popolo al kiu, kompceneble, 
apartenas la hispanaj esperantistoj, garnitaj per la apartaj ecoj kaj noblaj kvalitoj de ĉiuj 
hispanaj regiouoj. La sobra kaj laborema Katalunio estis nunjare teritorio elektita por la 
unua elmontro; kaj gi pruvis, per la konkrcta elokventeco de la faktoj, ke la decido estis 
traía! Tarrasa, dum kelktaga daúro, farigis centro de la tutlanda Esperanto-movado; kaj, 
sekve, dank‘ al la klopodoj de la diligenta Organiza Komitato, kiu laboris senhalte sub la 
honora patronado de la urbaj aútoritatoj kaj la ĉarma simpatio de la tuta logantaro, okazis 
la rendevuo por vive zamenhofi kaj svarmi tra stratoj kaj placoj, ornamitaj kun arkoj kaj 
belaj girlandoj, en skerce de eksplodanta gojo: Verdaj standardoj, ĉe fenestroj kaj balkonoj, 
flirtis biovataj de aero saturita de ondoj kun propagandaj tekstoj el barcelonaj kaj lokaj kaj 
eó madridaj radiostacioj. Edifaj vortoj admonis pri konkordo kaj paco, en la esperantlingva 
prediko, dímanoon matene, en la ŝtona juvelo dé la romanika pregejo. Arto kaj pompo alte 


- 279 - 


! 

rangis dum la folklora prezentado de katalunaj dancoj kaj popolkantoj; kaj.;. unUan fojon, 
post dekkvino da jaroj, la solenaj strofoj de «La, Espero» laŭte eligís elcentoj da gorgoj, en 
luksaj salonegoj de la belega urbodomo aŭ de la Granda Kazino... Kaj tre malfrue, en la 
serena silento de la nokto, kiara la korpoj ripozis en litoj, dise tra la'urbd, aŭ sur matracoj 
en proksima tendaro, jen... strange agrabla zuroado ŝvebis super la domoj, por luli la dor- 
mon de la kongresanoj. Kio ĝl estis? ho, ne alio ol la daŭra produktiva susurado de teks- 
maŝinoj, ankoraŭ senhalte laborantaj, kiel viva símbolo de la spirito de Tarrasa, la industria 
kataluna urbo, kiu nin akceptis kun amo kaj fido, sub la pura devizo de Laboro, Kulturo 
kaj Progreso. Nu; fino bona, ció bona! sed fino ĉiam havas skorton de amara melankolio... 

Finiĝis la 12“ Kongreso en Tarrasa! Vivudo jam la 13“ en la gaja kaj floranta Valencio! 

♦ ■ ♦ 


Adekvata prologo estis la Kuracista 
Kunveno, vendrede, la 27«» de Julio post- 
tagmeze, en Barcelono, ce la Akademio de 
Medicinaj Sciencoj. D-ro R. Herrero, sekre- 
tario de K. E. A. malfermis la kunsidon 
kaj prezentis salutojn de D-ro Kempeneers, 
el Bruselo, kaj D-ro Canuto el Parma. 

D-ro Torres Carreras, radiólogo el Bar- 
celono, prezentis raporton pri «Kuracado 
de lokaj infektaj malsanoj per Radioterapio 
kaj antibiotikoj, kunigitaj». En tiu raporto 
kunlaboris D-ro Guix, ankaú el Barcelono. 
D-ro D. Llorens, el Valencio, prezidanto 
de la Pederacio, klarigis interesan temon 
pri «Nediagnozeblaj malsanoj ée infanoj». 
D-ro Poveda, ankaú el Valencio, prezentis 
kuri^an raporton pri «Orienta Butono», 
kaj D-ro Herrero pri «Kininaj saloj en der- 
matología Terapeútiko». Pro manko de 
tempo, oni ne povis legí ceterajn raportojn. 
Multaj hispanaj kaj eksterlandaj kuracistoj 
sendis salutojn, bedaúrante ne povi perso- 
ne partopreni. La raportoj estis pridisku- 
tataj de la ceestantoj, Ínter kiuj trovigis la 
konata pion-iro D-ro Bremon, el Barcelono. 
Ce la fino, la sekretario faris resutnon de 
la laboro kaj ejjifazis la utilon de Esperanto 
por la medicinaj rilatoj. Ciu konsentis pri 
la neceso de faka revuo en Esperanto. 
Inter la multnombra neesperantista publi- 
ko trovigis multaj kolegoj el Barcelono, 
kiuj povis konstati la flekseblecon kaj 
taügecon de nia lingvo por sciencaj temoj. 

Vespere, en la sama tago, okazis la 
Interkoiia Kunveno ĉe Kooperativo de 
Teksistoj, kie granda salono, ornamita per 
diverslandaj flagetoj, estis preskaú ne su- 
fiĉapor eltenilagekongresanojn, kiuj trovi- 
gis jam en Barcelono; salutoj kaj manpre- 
moj, babiloj kaj aludoj pri malnovaj tagoj 


aŭ rememoroj daúris en senfina vico, gis la 
momento, kiam S-ro Delfi Dalmau, Pujula 
Valles, Herrero kaj aliaj salutis la ĉestan- 
. tojn. Ankaú eldiris salutvortojn kelkaj 
eksterlandaj gesamideanoj, Ínter ili: Holger 
Hansen (daño), P. Lubik (franco) kaj 
Marianne H. Vermaas (nederlandanino) éi 
tiu lasta je nomo de Universala Ligo. Post 
tío, ankoraú pludaúris la amikaj babiloj, 
ĉirkaŭ bone provizitaj tabloj, gis malfrua 
horo; kvankam certe neniu forgesis, ke 
sekvantan matenon nepre ĉiu devas sin 
prezenti Se la Akceptejo, en Tarrasa mera. 
Sed esperantisto, dum kongreso, estas ŝir- 
mata kontraŭ ĉiuspeca formo de lacigo. 
Jam frue en la mateno, la salonego de la 
Akceptejo ŝajnis abelujo; la dejorantaj ko- 
mitatanoj ne havis sufiĉe da manoj por 
•doni la kongresmaterialon aú por prizorgi 
la alfluon de novalvenintoj, diuj kun petoj, 
ĉiuj kun demandoj, pri logado, mangado, 
trinkado, k. t. p. Formigis grandaj grupoj, 
kiuj pozis antaú la aparatoj de fotogra- 
fistoj... en gaja kresĉendo de babiloj. 

Tamen, la tempo flugas, oni devas kun- 
igi por la surstrata manifestado, sinjoro 
Chalér klakas per la manoj, car jam horo. 
Malantaú la gloraj standardoj de diversaj 
hispanaj grupoj, densigas la vicoj en gran- 
da tacmento, kiu decídeme ekmarsas tra la 
ĉefaj stratoj, gis la Urbodomo, en kies defa 
salono — ĉarma salono — okazas la Oficiala 
Akcepto; la vicurbestro bonvenigas kaj 
salutas ciujn, je nomo de la urbo, deziran- 
te agrablan restadon kaj fruktodonajn la- 
borojn. S-ro Llorens, je nomo de la Fede- 
rado, gentile respondas kaj dankas la 
oficialajn komplimentojn, kiuj estas bone 
diritaj; la kongresamaso aplaúdas kaj for- 
mas la solenajon per spontana kantado de 


«La Espero». Neniu tnaluovulo forgesis la 
ŝatatajn strofojn! sed plej mirinde, ke diuj 
novuloj ankaü tre agorde kunkantas... Jen 
refoje surstrate, en longa vico, al la ejo de 
«Radio-Tarrasa» por inaüguri la ekspozi- 
cion de Esperanto-njaterialo, kiu en lerta 
kaj arta distribuo atestas, per si raem, pri 
la fakta tutmondeco de nía movado. Ege 
valora estis la kolekto da malnovaj broŝu- 
roj, apud kiuj faufaronetis modernaj re- 
klamiloj; centoj kaj miloj da poskartoj aü 
kovertoj estas tentó por la filatelistoj; en 
honora loko pendas la arĝentaj tabuletoj, 
kiuj atendas la nomoju de la premiitoj en 
la Literatura Konkurso, pri kiu oni jus 
decidís prokraston gis la venontjara Kon- 
greso. Gi-andaj afiŝoj ornamas la murojn; 
kaj, de tuta ekstremó de la salouo, staras 
la librovendejo kun vigía fluo da adetan- 
toj. Oni vokas kelkajn nomojn, dar la mi- 
krofono de «Radio-Tarrasa» atendas la 
parolon de delegitój kun specifa rolo. 
Antaü la «magia» aparato, improvizas sa- 
lutvortojn S-ro Chaler, prezidanto de la 
Organiza Komitato, S-ro Llorens kaj mi 
mem, kiel redaktoro de la Bulteno; ne sen 
emocio íluas el la gorgo sineeraj egpri- 
moj de danko kaj gojo, sciante, ke ilin oni 
samtempe aüskultas interne de la hejmoj 
de niaj afablaj gastigantoj. Post la honora 
tasko, finigis la oficiala laboro en la m a te- 
na programo; tamen urge postulas sian 
vicon gravaj privataj zorgoj, kiel tiuj, ek- 
zemple: serci la valizojn — ankoraü en la 
aütobuso— troví la domon de la gastiganto 
kaj... tagmangi; car kvankam preskaü en 
diuj salutoj -oni taencias la koron, oni ne 
devas forgesi, ke sen nutro en la stomako 
ne estas sango de la koro... Fidelaj, do, al 
tiu principo, oni bon-e-ge-mangis kaj opor- 
tune ripozis en amikaj rondoj, gis la boro 
de la Solena Malfermo (5* posttagmeze) en 
la festa salono de la Industria Instituto, 
kie gajmiene sidas kaj staras la tuta kon- 
gresanaro kaj multe da soivolema publiko. 
Prezidas S-ro Chaler; de liuj unuaj vortoj, 
religia silento regas en la vasta dambro. 
Li trasdonas la prezidantecon al sinjoro 
Llorens kaj al S-ro Torrella, urba delegito 
de Kulturo, kiu ekde tiu momento farigis, 
anstataü ia protokola oficialulo, fervora 
amiko-kamarado nia. Solenaj aŭ kortuŝaj, 


| normalaj aü patosaj, diuj vortoj atestas nur 
f pri unu fakto — grandioza fakto — : La 12“ 
, -Hispana Kqngreso de Esperanto okazis kaj 
• efektivigis! Post malfermaj deklaroj de la 
gvidantoj, kaj salutoj de la eksterlandaj 
gastoj, venas vico al la esperantista popolo, 
kies delegitój sínsekve, laü regionoj kaj 
urboj, koncize — plej trafe— salutas la 
deestantaron kaj eligas tra la salono spiri- 
■ tajn aromojn de aütentikaj fervoroj: labor- 
istoj kun kalaj manoj, kamparanoj kun 
Sunrostitaj vizagoj, bficistoj kun elegantaj 
trajtoj, doktoroj, akvokatoj... sed esperant- 
istoj diuj, samideauoj ciuj, kunlaborantoj 
diuj, en la nobla tasko disvastigi Esperan- 
ton, nun kaj diam, laü pleja eblo de siaj 
fortoj. Aplaüdoj sekvas aplaüdojn, kiuj 
foje kaj foje ripetigas, kiam oni legas dikan 
staplon da saluttelegramoj, venintaj de 
eksterlando kaj de tiuj enlandaj geamikoj-, 
kiuj, pro neeblo persone deesti, sin konso- 
las per spirita akompano... S-ro Llorens, en 
i elokventa diskurso, faras resumon kaj ski- 
•' zas projektojn emfazante, tamen, la supe- 
ran gravecon de di tiu unua postmilita 
kunveno en Tarrasa, kies nomo signas 
deirpunkton al la plej arogaj entreprenoj. 
Post kantado de la himno finigis la solena 
flanko; aütoritatuloj kaj specialaj injititoj 
forlasas la cambrón, kaj restas la esperant- 
istoj por arangi siajn aferojn. Estas elekti- 
taj, kiel prezidantoj, S-roj Alavedra kaj 
Chaler; por helpi la taskojn de la «ekreta- 
rio estas elektita S-ro Bosch, al kies tasko 
volonte aligas S-ro Anglada. Oni pretigas 
la distribuon de la temoj kaj fermigas la 
kunveno, gis sekvonta tago. Denove sub 
libera cielo, oni ekmarŝas, laü disaj grupoj, 
al la Industria Lernejo, grava kaj uniku 
institucio por akiri teoriajnkaj praktikajn 
iustruojn pri tekniko por la teksarto. La 
tuta profesoraro atendas la vizitantoju en 
la centra aülo; post la komplimentoj, oni 
vizitas la diversajn studcambrojn, labora- 
toriojn kaj teksejojn, kie koncernaj fakuloj 
klarigas siajn specialajojn. Steloj trembri- 
lns, kiel diamantoj, sur la veluro de some- 
ra cielo; estas tempo por la vespermango, 
dar ankoraü atendas nin, post tío, la Lite- 
ratura Muzikvespero, en la solenejo de la 
Muziklernejo, kie darmigis nin la perfekte 
agordita horo de «Joventut Terrasenca» 


- J 81 - 


per belaj kanzonoj en hispana, kataluna 
kaj esperanta lingvoj, kun la aldono de kon- 
oerto de la piahisto M. Parró. kaj bonegaj 
deklanuidoj de poeto-trobadoro S-ro Vila. 
Dekdujara knabineto Quiles, el Valencio, 
entuziasmigis la aúdantaron per anĝelvoda 
deklamado de la versajo «Al la Fratoj». 
Kun kontenta sinteno kaj lacaj manoj, pro 
malŝparo de aplaüdoj, diuj ekiris serci la 
doloajn karesojn de Morfeo, en la litoj de 
hoteloj, gastejoj aü privataj hejinoj. Kyioto 
kaj profunda silenfo, tra la tuta urbo, 
pruvis sen ia dubo, ke neniu maldormis 
ce la fino de la unua kongresa tagnokto. 

...Kaj denove la suno majeste sin inon- 
tris en la aüroro de nova tagiĝo, en la mil- 
da somera dimanda mateno, kiu sekvis la 
etapon de ripozo kaj dormo. Tial, je fiksita 
horo la kongresanoj, tute refreŝigitaj, ko- 
lektiĝis antaŭ la romanikaj preĝejoj de 


okazi agrabla punkto de la programo: Vin- 
trinkado kun bongustaj spicajoj ! Cirkaü la 
tabletoj, konvene aranĝitaj per boteloj kaj 
pokaloj, kun bonkvalita hispana vino, si- 
das laúplade kaj laüvole viglaj rondetoj 
da gesamideanoj. Denove la esperantista 
babilemo ĝuas la privilegion pruvi la vi- 
vantecon de nia lingvo. Dank‘ al la inspiro, 
kiun la vino liveras, la gvidantoj ellaboras 
projektojn, la gajemuloj aereas kaj spritas; 
samtempe, kelkaj edzinoj jaluzas car iliaj 
edzoj «hazarde» enŝoviĝis Ínter junulinajn 
bandojn, dum pli ol unu korespondanto, 
apud sia korespondantino, konfirmas pro- 
mesojn aü ilustras amindumajojn. Kaj... la 
dasantoj de aütografoj iras obstine de tablo 
al tablo, kun la pafilo de sia fontoplumo 
kaj la logilo de sia rideto. Sed, di tiu vino 
estis nur kvazaü aperitivo por la Oficiala 
Bankedo, je la 2 a tagmeze, en luksa halo de 


INTER LA MULTAJ LANDAJ KONQRESOJ, EN KIUJ MI PARTOPRENI5, TIU VIA 12" HISPANA KONGRESO DE ESPERANTO 
EN TARRASA, ELSTARAS TRE ALTE, BELE KAJ BRILEI GUY DELAQUAIZE - París (Francio) -íeJ.I,io.o J.'LA FERVOJISTO' 


Sankta Petro, Sankta Mikaelo kaj Sankta 
Mario, kiuj sitúas en' romantika pejzago, 
apud la urbo. Sub lerta gvido de kompe- 
tenta fakulo, oni vizitis atente la tri pre- 
ĝejojn, kiuj konservas ankoraü, mirinde 
bonstate, la tutan darmon de la kristana 
unua epoko. Post la vizito, okazis Solena 
Diservo en la sobra kadro de tiuj ŝtonaj 
relikvoj. Respektinda samideano, maljuna 
pastro Casanova, oelebris la mesón kaj faris 
elokventan predikon en flua kaj eleganta 
Esperanto. Aüdante la inspiritajn vortojn, 
por konkordo kaj bonvolo ínter diuj homoj, 
en la moderna lingvo, tra la multjarcenta 
navo, la animo statis en beata raviteco. 

Ankoraü sub tia impreso, la samideana 
amaso algrupiĝis sur proksima altano por 
komuna fotografado, kiu iĝos la oficiala 
grafika dokumento de nia tutlanda ren- 
kontiĝo. Tute post tio, diversaj aütobusoj 
estis pretaj por veturi al Maljunula Hejmo, 
moderna kaj modela institucio, kiu neniel 
aspektas liiel tiuj, misfafrie konataj, kuti- 
maj azilój. La belega konstruajo, pura kaj 
lumplena, kiun ni vizitis, estas honoro kaj 
fiero por la urbo, kiu ĝin varías kaj subte- 
nas. Prometíante, laü malgrandaj disaj gru- 
poj, oni marŝas al la Akoeptejo, kie devas 


Granda Kazino, laü sinsekvo de majstre 
arangita menuo. Imponan vidon prezentis 
la centra salonego en la momento de la tos- 
toj, kiam brue saltis la korkoj el boteloj do 
esperantista campano «Verda Stelo», kiu 
rajtas konkurenci kun plej famaj markoj. 
Yervo kaj fervoro donis specialan emfazon 
al la vortoj de elokventaj oratoroj: • prezi- 
danto Llorens, malnova pioniro Sola — kiel 
darme, kiel flue! — la diligentulo Chaler, 
doktoro Herrero kaj aliaj, en vico tre longa. 
Speciale atentindaj estis la vortoj de 
S-ro Torrella, la urba delegito de Kulturo 
kaj reprezentanto de la aütoritatoj en la 
Kongreso; kun firma akcento, iomete vua- 
lita de emocio, tiel li finís sian toston: 
«Hieraü mi salutis vin, kiel gastojn; 
hodiaü, kiel amikojn; kaj morgaü, krede- 
ble, jam kiel samideanojn!» Uragano da 
aplaüdoj tondris unu fojon kaj alian fojon, 
gis fine la orkestro decídeme ekludis la 
himnon, kiun diuj kantis firme kaj starc, 
tre vigíe, agorde kaj laüte, tre laúte... ■ 
Tamen, kongreso de Esperanto ne nur 
konsistas el amuzo kaj festoj; decas doni 
konsiston al la vortoj de diskursoj kaj 
himnoj, studante planojn kaj lernante per 
la eraroj, senintence faritaj dura la agado; 


★ 





dar nur tiu ne eraras, kiu neilion faras... 
Tial, por amike diskuti v por aŭskulti kaj 
diri opiniojn, spite la varmon, estas plen- 
plena la salono de la Industria Instituto, 
en rolo jam de laborkunvenejo. La prezi- 
dantaro okupas sian lokon, same kiel ¿mj 
estraranoj kaj fakaj respondeculoj, kiuj 
sidas proksime de la prez ¡dejo. Sinjoro 
Alavedra malfermau la kunvenon kaj ad- 
monas ciujn al pozitiva diskutado. Sinjoro 
Santamaría, la ĝenerala sekretario, infor- 
mas detale pri diuj eventoj olcazintaj, ekde 
la fondiĝo de la Federacio, kaj pri la mul- 
taj malfacilajoj, kiujn oni bezonis venki 
por ebenigi la vojon al sukcesa antaüenir- 
ado. Li diras: «En la unuaj momentoj, la 
laboro estis tute silenta, Ni devis elekti 
taügan aron da estraranoj, kies nomojn ni 
devis poste prezenti al la aütoritato por 
ties aprobo; dar nur tiam, kiam ni ĝin atin- 
gís, ni rajtis agi. Ni dissendis cirkulerojn 
al oiuj konataj adresoj; sekve de tio, baldad 
ni ricevis kontentigan nombron da aliĝoj. 
La statistikoj de la unua tempo validas 
ankoraii por nun; la nombro da meinbroj, 
laü kvanto en urboj, sekvas la ordon de 
jena vico: Valencio, Tarrasa, Barcelono, 
Cbeste, Zaragozo, Sabadell, Madr ido, Bi 1 bao 
Santander, k. t. p. Entute, jam preskaü 
kvincent membroj troviĝas en niaj regis- 
troj; kvankam, bedaürinde, kelkaj el ili 
eksiĝis, la ekvilibro ne rompiĝas, dar novaj 
alfluoj ne desas; kaj, esperplene, ni ateri- 
das la aliĝon de tiuj amikoj, kiuj, ne estan- 
te ankoraü aktivaj membroj, sed ja fervo- 
raj samideanoj, ĝuas kune kun ni la ĝojon 
de di tiuj tagoj. Ili estos akceptataj, en la 
komuna tendo, kun granda plezuro! Se nur 
mil nomoj estus en la slipoj de nía mern- 
braro, la stato de nia Federado ostus pios- 
pera; sekve, do, en tiu direkto ni agu jam 
eke de hodiaü!» Poste, li rakontas siajn 
spertojn, kiel sekretario, pri la bona volo 
de multaj novuloj kaj nialnovuloj, diuj efi- 
ke laborantaj laü gvidlinio, kiun la estraro 
difinis kaj, espereble, oni aprobos. Li daü- 
rigas: «Se la nomojn de kandidptoj, por la 
estraro, proponas la estraro mem, tio oka- 
zas pro postulo de leĝo; sed la membroj 
rajtas ĉiam akcepti aü rifuzi ilin, proponan- 
te aliaje, en ĝenerala balotado >. «Pere de 
nia Buiteno, vi oiuj konas la defajn aferojn 


de nia organizo. Supera zorgo, komprene- 
ble, estas la regula aperado de nia oficiala 
informilo, pri kiu vi aiídos poste apartan 
raporton». En resumo pri la asocia agado, 
li emfazas, ke plej gravaj decidoj de la 
estraro, dura la daüro de la jaro, estis: 
okazigo de la Kongreso, aliĝo al U. E. A. 
kiel asocia membro, kaj iniciato de derhar- 
ŝoj de la Akademio de Esperanto, porkela 
hispana lingvo estu en ĝi reprezentata, kio 
ne plu okazas, pro la vakanteco, kiun lasis 
la morto de S-ro V. Ingladft, kies memoron, 
kiel tiun de diuj aliaj forpasintaj samidea- 
noj, respektoplene oni gardas. Plue, li di- 
ras: «Inter la farendaj taskoj, elstaras la 
bezono de lornolibroj kaj vortaroj, dar 
elderpigis la antaüaj eldonoj, kaj la tnate- 
rialo nun ekzistnnta estas tro konciza. 
Tamen, la solvo de di tiu problemo ne de- 
pendas de volo sed de mono; kaj pri mono 
jam gruinblos sufice la kasisto, en sia in- 
formo. Pro la sama kanzo, ni ne povas cef- 
tigi la aperon de la promesita Adresaro, 
pri kies utilo ni ege konscias». Kaj li finas 
per aserto: «La Federacio suidas sian ek- 
ziston al la hispana ssamideanaro, caí' nur 
per ties helpo, ĝi naskiĝis kaj vivas. Sed 
ankaü vero, ke tiu samideanaro Suidas al 
la Federacio la garantíon de leĝa ŝirmo, en 
nia lando, por la propagando de Esperanto, 
kies idéalo renaskiĝis el siaj cindroj, kva- 
zaü mitologia fenikso, kaj estas nun pli 
prómesplena ol neniam antaŭe ĝi estis». 

Sekvas disiento kun interveno kaj parto- 
preño de pluraj delegitoj, kiuj en fiua ling- 
vo esprimas siajn vidpunktojn, favorajnaü 
ne favorajn al la estranuj tezoj. Apud var- 
maj laúdoj kaj senkondidaj aproboj, hirtas 
la pikiloj de objektivaj kritikoj aü plendoj, 
kiel tiuj de S-ro Mañez, el Cheste, kaj 
Viladoms, el, Sabadell, kiuj bedaüras la 
maukon de jÜIstatempa tagordo, por di tiu 
kunsido, kaj la neakuratecon en la respon- 
doj al kelkaj gravaj leteroj, adresitaj al la 
sekretario. S-ro Santatnarla, kun trankvila 
sinteno, agnoskas la pravon de tiaj ripro- 
doj, sed ankaü li avertus privlfu materia 
neeblo teni pli vigíe la kondukiMn de la 
sekretariejo; tial li estas pretá ed tuj re- 
zigni sian postenon. . Ce tiaj vortoj, la rea- 
go de la kunvenantaro tuj sin manifestas 
en la kortuŝa emocio de S-ro Martí, el 


Barcelono, Vigo, el Martinet, Bernabeu, el 
Callosa de Segura, kaj aliaj, kiuj forte 
akcentas, meze de bruaj aplaŭdoj, ,ke nur 
dankojn meritas la anónima sindonemo de 
nia federada sekretario. S 7 ro Viladoms 
klarigas la sencon de siaj antaŭaj krjtikoj 
kaj donas siajpmanojn, ne nur por aplaudí, 
sed ankaü amike por premi tiujn de sinjoro 
Santamaría, kiu, jam apud li, promesas al 
ĉiuj daŭri en la ofico kaj oferi sian tempon 
por akurata plenumo de sia devo. La mo- 
mento estas nepriskribebla ! Se jus bolis 
pasio en la salono, tío okazis pro la forto 
de sama entuziasmo, sed la «ŝtormo» utilis 
por forblovi miskomprenojn, varmigante 
la buŝojn en Idura pronqnco de ĝustaj ter- 
minoj, kiujn en ekzameno certe.oni dirus 
balbute kaj tpe oni pafis korekte. Ne vane 
oni diras: neniu malbono estas sen bono... 

Sekvis la debatoj pri aliaj ceteraj temoj. 
S-ro Anglada párolis pri organizado de la 
instruado; li konsilis doni sciigon pri diuj 
kursoj ai la estraro. Longe oni djskutis pri 
tiu plej grava afero de moderna porinstrua 
materialo, kiu nun mankas. Sugestoj kaj 
projektoj, kelkaj el ili tre atentindaj, res- 
tas en deviga stagnp, almenaü momento, 
pro la ĝena flanko de la finanéoj, tiel 
angore oie premantaj la idealistajn entre- 
prenojn. Tial, venas vico al la raporto de 
la kasísto, kiu, ekster la omamo de cía 
retoriko, per koncizaj vortoj, informas pri 
la ekonomia situacio de la Federacio. 

Ci tiu dokumento, estas redaktata en 
hispana lingvo por ebligi komprenon .pl 
tiuj personoj, kiuj, kvankam helpemaj kaj 
bonaj amikoj, ne" estas gufiee perfektaj 
esperantistoj. S-ro Bosoh, je nomo de la 
kasisto, legas la raporton, kiu tekstas jene: 

• Señores federados: 

• Alcanza al Tesorero presentar 

• la faceta más delicada y áspera de 
! las actividades de cualquier Asocia- 
; alón; ello sucede ¡así con carácter 

■ i general, pero en una organización 
\ como i la Federación Esperantista 
: Española, con un contingente exiguo 
i de socios, la labor de Tesorería se 

■ agudiza hasta extremos sensible- 

■ mente enojosos. 

Ĵ Nuestro nacimiento a la ' luz pú- 
i blica fué uh acto de entusiasmo; 


pero en la vida material de Ibs .tiem- 


pos que nos cabe presenciar ,, más 
que el ideal y la buena voluntad', es 




la realidad de una solidez económica F 
lo que tiene valor' para la continui-. ! 
dad de una empresa. | 

De todos es público qué el d$Sr »5 
envolvimiento de .la Federación se .5; 
lleco acogiéndose a un régimen, de | » 
cuenta rasa, ya que todo eV esfué.rzo - gí 4 
económico se circunscribe y concéru j / 
ira alrededor de la publicación del ; S 
Boletín, como exposición de la exis- • ; 
tencia y persistencia del ideal espe- ■ : 
rantista en España. Durante ;et año * 
pasado, la constante elevación ' de ;; 
los costes nos hizo llegar a un défi j 
ctt al- cerrar el : año, pues calculada •" 
la cuota de asociado sobre cifras !' 
de enero, en diciembre' todo aquel j; 
calculo matemático np tenía ya valor j 
alguno, pues, por otra : parte, - el in~ í 
cremento de miembros no. ascendió- S 
á número suficiente como para- equi- E 
librar los aumentos de costes; ‘ F 
Este estado de cosas obligó a Una F 
revisión ele 'las cuentas y a una ele- f. 
vación de las cuotas en principio 1 
fijadas. Sería de desear que ello' per J 
mitiesé finalizar el año sin dinero en ¿ 
Caja, pero con la publicación de los K 
Boletines en la forma como hasta •; 
ahora se tiene proyectado. 

*' Pero las perspectivas — -y no de- ■ 
seo caer en el pesimismo— no me i 
inducen a considerar tal final hala- ¡ 
güeño. En principio, tenemos que el * 
aumentó -de la-.cüota ha retraído en 
grado superior al que podía calcu- : 
larse a más de un socio; son bastan- ■ . 
tes quienes hasta la fecha no han ■; 
cotizado sus cuotas, con el coñsi- ! 
guíente efecto para nuestro desen- F 
volvimiento y qúe, dado lo avanza ■ 
do del' año, es de temer no lleguen 5; 
a cotizar; cosa insólita, pues pode- Sí 
mos pregonar que la Federación S{ 
Esperantista Española es, posible- : 
mente, la única asociación que en- • 
trega a sus miémbros más valor ma- ¡* 


ferial que cuota recibe, ya que así : 
V sucede por el desprendimiento que ; 
' en su trabajp no retribuido ponen • 
' ' ■unos -huantos. ‘asociados. Por otra | 
parte", rió se ííeúa ¿un aumento- de ! 
■ socios - progresivo , capaz de sanear ¡ 
, nuestras flácidús! finanzas. ; 


¡i He de agradecer públicamente a 
: los entusiastas miembros que, den- 
tro de sus posibilidades económicas, 
periódicamente, y muchos con regu- 
laridad, ofrecen sus donativos para 
mantenimiento de nuestro plan en 
pro de la publicación del Boletín. 
Pero la Tesorería no debe confiar en 
: ! estas entradas voluntarias, a pesar 
I de la importancia y ayuda que re 
presentan, sino que debe basar sus 
| cálculos en las cuotas, que es el ca- 
pítulo fijo y obligado de ingresos. 

De todo lo expuesto, y sin exten- 
derme en más consideraciones, se 
deduce que si el nacimiento de la 
Federación Esperantista Española 
fué el resultado feliz de los traba- 
jos de un puñado de personas entu- 
siastas, la continuidad de la Fede- 
ración no puede ser más que el re- 
sultado del entusiasmo continuo y 
diario de todos y cada uno de los 
asociados, entusiasmo que ha de re 
fie jarse en dos direcciones: 

Primera, persistencia de los ya 
asociados mediante la cotización de 
cuotas en tiempo y por cantidad 
conveniente; y 

Segunda, incremento del número 
actual de asociados, mediante la 
aportación de nuevos elementos que 
los ya inscritos deben reclutar entre 
5 sus familiares, amigos y conocidos 

■ para reforzar nuestras filas. 

¡ Si dejamos en la inercia la mar- 
: cha de la Federación, paulatina- 

■ mente se irá formando la herrumbre 
X que frene nuestro movimiento; por 
S al contrario, la atención diaria por 
¡ la Federación y por el Esperanto 


Vigía diskutado sekvis rapide, kun di- 
versaj proponoj, por atingí pli da nutro 
por la kaso. S-ro Rodríguez, el Madrido, 
sugestis asigni fikse difinitan kvoton da' 
membroj al diu esperantiste grava urbo. 
„ S-ro Herrero, el Valencio, opiniis, ke bona 
Solvo estus la aliĝo de multaj malnovaj 
esperantistoj, kiuj ankoraü ignoras la ek- 
ziston de la Federacio. Tiam, li sin tumis 
i al la tüta kunvenantaró kaj dcmandis: 

, «Kial ili ne venas al ni? Cu la Federacio 
deflankiĝis eĉ milimetron de plej rigora 
j neütraleco?». Aklama respondo unuánime 
tuj resonis: «Ne !». Sekve, do, oni raj tas kon- 
kludi, ke regulaj kotizoj de pli densa amaso 
da membroj estus • kontentiga rimedo. 
Tamen, la pozitivĥ helpo de bónvolaj do- 
nacoj ne estu alnomata «al mozo». Ili ĉiam 
estos bonvenaj, eĉ post la feliĉa evento de 
plepa ekvilibro en la buĝeto. Daŭris la di- 
- finoj kaj mi mem ne rezistís la emon pároli 
pasie, porlaüdi la sindoíiemon de tiuj di- 
versurbaj volontulój, , kiuj- kompletigas la 
oferemon de la uktiyuloj el la Valencia 
rondo, pretaj fordoni ne nur horojn el sia 
vivo, sed ankaü monerojn el sia polo; car, 
por la sano kaj belo de la Bulteno, ili re- 
zignos sé neeese la plezuron tririki biéron 
aü kafoü, kvankam la gazeto ne estas pri- 
vata negoco ilia, sed aroga flago, nepre 
defendinda, de oiuj hippumij esperantistoj; 
¿ Fine, venís decido insiste rekoinendi al ciuj 
varbi novajn menibi ojn, en siaj respektivaj 
. urboj, por duobligi la nombrou da federa- 
cianoj. Poste, kvazaü bropo de di tiu deha r 
i to, oni faris monkolekton tie mem. Kaj, 
i kiel speciala kongresa donaco, disa kvanto 
da monbiletoj, el plej diversa valoro, ar- 


I será el lubricante que acelere núes- ; ,iĝis sur la prezida tablo. ifalt’rua fariĝis la 

» tra marcha, en dirección q la meta’ ¡ horo, raŭka fariĝis la voco,». sed energio ne 

I de una Asociación fuerte y sólida, 1 raankis,kiam venia vico al la informo pri 

S que prestigie y dé notona muestra en . re daktado de la Bulteno; meze de granda 

S ?°? a de la lenoua auxtltar '«lento, per malforte vodo, mi eklegis la 

! m ” " EL TESORERO, raporton, kiu di-sabe preslitere aperas: 


«KarAj geamikoj: Komisiite de la Estraro, ini zorgas pri la redaktado de niaBulteno. 
Kvankam tre agrabla, la tasko prezentas malfacjtejn f lankojn, skster la naturaj malmcilajoj 
el puré tekuika vidpunkto. Né nur konata, sed ankaü vera, estas la proverbp diranta, ke 
ankoraü neniu pladis al diu; pro tío, ed plej zorgé kaj bonintence araiiĝita afero renkontas 
riprodojn aü mallaüdojn, kiüj, se -honeste faritaj^Jltilas tamen por korekti korektindajn kaj 
korekteblajn detalojn. Mi vdlas diri per tío, kégjiur objektívaj kritikoj ludas konstruan. 



apilto, sed fekunda promeso, kiel grajne ei> la sullto de plugita 


rolon, antaŭ la koncernaj reépondeculoj. Onf devas kornpreni, do, ke por iel unuecigi la 
enhavon de special a legajo, kiel nía gázetb —kiu, malgraú sia modesteco, migras gis lá' 
antipodo — estas necese konduki la tütan arangon, precipe la lingvan fiankon, laft la fidirida 
kriterio de reduktita rondo, kiu, honeste interpretante — aü penante interpreti— la dezirojn 
de plimulto da legantoj, mj tas gvidi la entreprenon sen atento al aliaj konsideroj, se ne tiuj 
de la generala konveneco. Tamen, jen grava komplemento por la antaüa aserto, oi tiu forta 
konvinko mia, pri absoluta decidolibero de la redaktistoj, haltas kaj cesas efild, guste nun, 
kiarn la komisiitoj staras reale antaü la veraj mastrbj de la entrepreno, subnietante al ilia. 
konsidero la faritan labóron;- humile kaj studéme atendañte jugon kaj verdikton, kiu, se 
favora, simple fermos unu etiipon, por malfermi alian; kaj, se malfavora, gi tangos por mal- 
kovri erarojn aü ripari difektojn, kiuj — nepre forigendaj— devas esti rigore evitataj en la 
nova laborperiodo, kiun daürigos eke de ĉi tiu kunvéno, la sama gisnuna eefredaktoro aü 
alia pli sperta, pli kapabla aü pli kon vena, elektita de via prefero kaj bontrovo. Sed, kiu ajn 
li estos, dum la daüro de lia ofico, de unu kongreso al alia, la mandato de lia posteno devas 
surpórti kaj la garantios de via konfido kaj la sigelon de via volunte donita ' aütoritato. 

Jam dirite,, ke nia kara federaeia períodajo estas io speciala, io tute malsama oi ordinara 
nacilingva eldonájo. Gi estas, samtempe, informilo kaj propagandilo, bulteno kaj revuo, 
sed... verkita en du lingvoj, kaj unu el tiuj lingvoj estas Esperanto, la genia kreajo de 
D-ro Zamenhof, kiu rie jii utopie celas farigi uhiversala lingvo, sed fakte jam tia gi estas, 
por la bonsorta kaj saga parto de la homaro, kiu tutmonde ĝin aplikas, kan pli feliĉaj kaj 
pozitivaj rezultatoj ol tiuj, kiujn gis nun sukcesis atingí ĉiuspecaj diplomatoj. Nu, mi 
klopodis, ke nia BultenO estu tio: specifa organb de la Eederacio, kaj familiara amiko dé la 
federacianoj; dar, por eviti la riskojn de tro seka oficiala enhavo, kun balasto de rutinaj 
aü enuaj fórmala] oj, íi(iiáperigas asbciájn kómunikojn nur en la grado de nepra neceso, plen- 
igante la pagojn per ihaWialo kun varia élihavo, jam per si mera adsptita en regulaj rúbrt- 
kojj.kiuj, laü multenombre ricevitaj leteroj, estas plezure’akceptataj, tiel de la landaj, kíel 
de la eksterlandaj legantoj. Krom la favora opinió al tia arangmaniero, kiel oni dedúktas 
per la respondoj al la pasintjara demandaro, en difinita malgranda nombro da legantoj 
ankoraú estas aktuala la demando pri la amplekso de la hispanlingva kaj esperanta partoj. 
Tre malfacile akordigcblaj estas jenaj du.opinipj: Preskaü éio en Esperanto; preskaü ció en 
hispana lingvo! Konppreneble, por la propagando utilas hispanlingvaj tekstoj, kvankám 
artikoloj en la interñacia lingvo ánkaü imponas al tiuj, kiuj ne facile kreda,s al la vivantéco 
de Esperanto; cetere en la nunaj cirkonstaneoj, kiam financoj, doganoj, k. t. p. malhelpas la 
releían ricevon de abundaj legajoj el la ekstero, la enlandaj saraideanoj satas legi esperan- 
tajn presajojn. Mi sekvis, do, la mezan yojon, kiun kredeble preferas granda plimulto. ' 

.Al la scienca pago, kun facila generala karaktero, estas ĝentile invitataj eiuj amikoj 
havantaj apartajn fakajn konojn pri kiu ajn branĉo; gis nun, en tiu rubriko abundis la me- 
dicinaj diskonigaj artikoloj; sed nur pro tio, ke la kuracistoj sin montris pli agemaj. Tre 
bonvenaj ankaü estos mallongaj artikoletoj pri kuriozaĵoj kaj' anekdotoj aü historiaj faktój, 
kun aldono de konvenaj spritaĵoj kaj enigmoj, por arangi tutan pagon en eiu numero, kun 
la celo instruí kaj distri. Daüros, se vi konsentas, la biografioj de veteranoj kaj la centra 
rubriko, kun komentoj kaj recenzo] pri gazetoj, kio starigas agrablajn rilatojn ínter ni kaj 
eiuj aliaj Esperanto-publildgaĵoj. Pri la nova rubriketo Interlingva Paralelo ankoraü mi ne 
havis okazon aüdi opiniojn; sed pri alia liOva sekcio mi rápidas admoni la legantojn, pro 
manko de intereso gin subteni, kvankam tre grava gi estas: temas pri la Hispana Kroiiiko, 
spegulo de nia lauda movado, kiun, bedaŭrinde, oni ne sufiĉe atentas. Multaj kaj multaj 
amikoj esprimis deziron legi pli da informoj kaj raportoj pri la vivo kaj agado de' la lokaj 
grupoj. Ciuj devas tameni konscii, ke redaktoro povas stopi pagojn per pli aü malpli valora 
literaturo, sed neniel li povas tiri iñformojn el sia kapo, kvazaü lerta prestidigitatoro, kiu 
el tiras kolombojn kaj kuniklojn el malplena capelo. Por aperigi informojn, nepre necesajn 
por fari pozitivan bilancon de nia agado, oni bezOnas antaüe ricevi tiujn informojn de la 




Septembno de I95L dj¿a panto. 


koncernaj rondoj. Mi volcas ĉiujn, kaj ĉiujn insiste mi invitas, ne neglekti la devon sendial 
ni, ĉiumonate, eo kelklinian raporton pri ĉiu okfzaĵo, eĉplej simpla — por aü pri Esperanto — 
okazinta en granda urbo aü en malgranda vilagfc. Ankaü, tre ofte, mi aüdas plendi la, sata- 
tan lerftejestron, t. e. la komisiiton prizorgi la rpbrikon La Lernejo, pro manko de konsul- 
toj kaj demandoj. Cu jam cíes lingva kapablo tiel multe altiĝis, ke ne plu estas necesaj 
gramatikaj klarigoj? Bedaŭrinde, ankoraü ne... Sekve, oni ne hezitu demandi pri siaj duboj; 
kaj, certe, kompetenta respondo utilos ne nur al la unuopa demandinto, sed ankaü al multaj 
legantoj, emaj fundq koni kaj flue pároli la lingvon sen eraroj. La hispanlingva pago 
♦Facetas del Movimiento Esperantista» kun mallongaj freŝdataj sciigoj, pri disvastigado de 
Esperanto tra la mondo, ríe estas publikigata por nura kontentigo de via fervoro, sed por 
periode havigi aütentikan materialon, kiun vi devas diskonigi, insiste kaj persiste, Ínter viaj 
konatoj, en eiuj rondoj, kien vi kutime iras, klopodante ankaü, se eble, sendi tiajn sciigojn 
al la redaktejoj de jurnaloj aü gazetoj aü radiostacioj. Aparte gravaj estas la informoj pri 
oficialaj átataj decidoj aü dekretoj, favoraj al Esperanto, ĉar lerta kaj ruza propagandisto 
muí ton povas fari kaj mui ton poyas tiri, per la seka prozo de tiuj oficialaj dokumentoj. 

Kvankam pli grava la enhavo ol la enhavujo; mi multe zorgas vestí la infanon per puraj 
kaj — kiam eble — belaj vestoj, car ankaü la formo, en nia epoko, estas grava flanko de la 
prapagando. Per modestaj malriĉaj ŝtofoj mi envolvas la korpon de nia ido; ĝi aspektas, laü 
niultaj kaj tre multaj laüdoj, kiel sana bebo sane ridetanta; kaj ridetoj en gazetoj estas guste 
mem tiuj ornamajetoj, tiuj akcesoraj detaletoj, kiuj se ne pligra vigas la sukon de la en- 
havo, ili almenaü incitas kaj invitas gustumi ĝin aŭ frandi gin. Emfazi mem propran labo- 
ron estas peko de vantemo, sed tro modeste prisilenti ĝin kovas la riskon monotonigi la 
fervorojn kaj senvalorigi la valoran varón de tre multaj horoj da intelekta kaj materia 
laborado. Seniaintenco al laüroj nek laüdoj, sincere kaj dece jpi povas asertó, ke nur 
malmultaj personoj soias, kiel multe pezas la sargo redakti, korekti,,munti kaj ekspedi la 
modestan kajeron kiu, vizitante vin ĉiumonate) kiel ¿enero en la granda ceno de latutmon- 
da esperantista gazetaro, ankaü faras vin ĉeneron en la . átala 6eno .de la granda hispana 
Esperanto-familio. A'ntaü ol fíni, neniel mi volas süenti la nomoin de ceteraj fervoruloj, kiuj, 
ekster la kadro de landaj kaj eksterlandaj kunlaborantoj, diligente min helpas en la komuna 
tasko, akceptante senplende miajn sugestojn kaj indikojn: S-ro Rafael Herrero verkas 
regule la frontpagan hispanlingvan artikolon kaj atentas pri sekcio Sciencia Diskonigado; 
krome, maskita per la granda nazo de Ciraho^ li zorgas pri daüra provizp da spritajoj, 
S-ro Ernesto Hurtado kompilas kaj ordigas lajpaterialon por «Facetase kaj respondecas pri 
la ekspedado al la eksterlandaj adresoj. S-ro Juan Bosch, kiel pacienca pedagogo, vartas la 
lernantojn en sia koncerna Lemejo. S-ro J. JiAn Forné sereas kaj arangas informojn por 
la biografioj de veteranoj, kiujn kutime li mera intervjuas. S-ro Vicente Santamaría, la ge- 
nerala Sekretario, treege modesta, sed treege Calora elemento, adresas la banderolojn kaj 
gvidas la ekspedadon. Kaj... fine, pli anonimalkaj mistera, alia kontribuanto, La Legema 
Koboldeto, kaáita en la idéala rifugéjo de sia Éintazia arbaro, vin salutaS kaj dankas pro 
tio, ke vi el tenas ĉiumouate la doiĉamaran filozbfion de lia áangigema karaktero. Konfidence 
mi povas al vi konfesi — tion certc mi scias! — lie, se eiuj homoj estus kiel la esperantistoj, 
li ankaü volonte farigus homo. Kaj se maskita, per jako kaj pantalono, Ínter ni li nun tro- 
vigas, li ne bedaüros la faritan viziton al la mojado de la homoj, déla esperantistaj homoj... 

Al ili eiuj, do, karaj geamikoj, en la hela fojmmo de nia Kongreso, venu la kareso de 
via sim patio por ilin stimuli, por ilin saluti, po| iün danki kaj por ilín rekomp.enci per la 
malgranda granda gesto, en gentile spontana otnago, de viaj fortaj sinceraj aplaüdoj». 

Longe, tre longe daŭriŝ la manklakadO!, kiu tuj sekvis r kiel honora eskorto al mi&j , 
finaj vortoj, diritaj apenaü aüdeble. La tsádra aplaüdado el centoj da manoj estis 
ja valora rekom penco, ĉar ne nur publiká ésprimo de danko ál zorgoj kaj penoj, sed 
ankaü gi estis oficiala sahkcio, kun plen&,üprobo, al la frukto de tiuj zorgoj kaj penoj. 
Aklame oni aprobis, do, sen diskuto, la raporton kaj la daürigon de sama gvidlinio. 
La multajn gratulojn adresitajn al la recfctktistoj, je kies nomo mi raportis, ni ĉiuj 


ege dankas, sed mi haltas nun iomete, en la parado de di tiu kroniko, por rekoxnendi, 
ke oni legu kaj relegu atente tiun parton de mia informo, en kiu dies kunlaboro estas 
petata, Tiel, agante konsekvenoe, la aplaŭdoj fariĝos io pli masiva ol simpla bruo... 


. Kaj kvazaŭ vosto de la Laborkunsido, 
restis ankoraŭ la demando pri la proksima 
kongreso. Post mallonga diskuto pri kon- 
veneco okazigi la landan renkontigon jare 
aü dujare, diuj konsentis al ĉiujara kon- 
gresado. Elekto de urbo, por la venonta 
jaro, sekvis en la vico. S-ro Yiladoms pro- 
ponis sian urbon Sabadell, kiu estas grava 
esperantista centro; sed, kvankam la pro- 
ponon oni aüdis kun simpatio, gi ne suk- 
cesis, car Sabadell kuŝas preskaü najbare 
de Tarrasa, kaj la venontjara Kongreso de- 
vas okazi en alia regiono. Ekster Katalunio, 
jen du urboj nur, Zaragozo kaj Valencio, 
prezentas nun taügajn kondidojn; ili devas 
okupi, do, aktivan lokon gis la oportuna 
momento povi triumfe hisi la flagon de 
kongreso nía en Madrido mom, la átata 
cefurbo, kie Esperanto promesplene jam 
burgonas. La zaragozaj delegitoj esprimis 
dubojn pri taüga preparo de sia urbo jam 
nun. Valencio, do, estis unuanime prokla- 
mata urbo por la 13* Hispana Kongreso; la 
nomon de la Federada centro oni salutis 
stare kaj gojbrue, post kiam la valencianoj 
promesis ogali, se ne superi, la pompón de 
la nunjara festo, kiu jam eniris en la las- 


tajn fazojn. Efektive, oni decidís sendi 
telegramon al la superaj aütoritatoj, tuj 
antaü ol la prezidanto fermis la kunsidon, 
post tri longaj horoj de intensa laboro en 
ŝvita medio, kiun ankoraü varmigis pli la 
pasio kaj la ardo de la multaj kongresanoj 
malproksime logantaj, kiuj venís ne por 
turismo vojagl, sed por aktive kongresi... 

Tiu bona kutimo estu devizo imitinda! 
Sen forgeso, kompreneble, al la vulgara 
kutimo... vespermanĝi en diu véspero, kion 
diuj rapidis plej akurate plenumi, por 
deesti gustatempe en la Folklora Festivalo, 
' en gardeno de belarta societo. Carma ripo- 
zo, delilcata guo por la Bpirito, estis la 
belega prezentado de «sardanoj», la karak- 
teriza kataluna rondodanco, kiun oni dan- 
cas laü ritmo de regula takto, tiel solene 
kaj atente, kvazaü plenumo de rito plej 
sankta. Facilmovaj junuloj kaj sveltaj 
knabinoj, kun tipaj kostumoj, plektis ara- 
beskojn, laü la melodio de diu aparta danco, 
■ <•' el la diversaj regionoj de Katalunio, por 
. regali nin kaj mirigi nin. La spektaklo 
estis ja vera elmontro de arto, de popola 
arto, lciel idéala krono el filigranoj por di 
-tiu historia dimando, kiun de frua mateno 





V-- 




<Y r i 




v - 1 

i- 


if; Y., N ■ 

^ ; }, . '• * -p : - i ' f'js • ■ ■ ^ ;•/ ■ 

, ■’ - ‘y, 

, • • •' ” *4 '^' 4 - ; 


Sur altano, antaü romanika muro, grandaĝrupo el.la Kongreso pubtike sin montras 



ĝis alta nokto, oni dediĉis al Esperanto. 
Denove regis kvieteeo en la nrbo, ĉar la 
kongresanoj dormís kaj songis felice, sub 
la impreso de tiel multaj agrable travivitaj 
sensacioj, kiujn oni neniam forgesos. 

En la sekvanta tago, lundon matene, la 
programo postulis realgrupiĝon por fari 
viziton al grava fabriko de teksajoj, laü 
speciala permeso de la mastroj. En disaj 
grupoj, sub gvido de ekspertoj, la kongre- 
sanoj trairis la vastajn laborejojn de tiu 
moderna instalajo, kiuj aspektis vigíe kiel 
abelujoj en plena funkciado. Ni povis ob- 
.servi la diversajn procedojn pere de kiuj, 
kruda laño transformiĝas en delikata ŝ to- 
fo. Admirinda estas la vido de tiom da ma- 
ŝinoj, spiniloj kaj teksiloj, en gaja movo, 
kontrolitaj de lertaj gelaboristoj; kelkaj el 
ilí estas samideanoj, kiuj hieraü mem par- 
toprenis la debatojn de la laborkunsido. 
Ankaü mi rimarkis, ke pluraj laboristinoj 
estas tiuj gracilaj knabinoj, kiuj, je honoro 
nia, ankaü hieraü vespere, dañéis en la 
ĉarma baledo de la katalunaj dancoj; kaj 
tiuj junulinoj tiel diligente hieraü dañéis, 
kiel hodiaü ili dejoras apud knarantaj la- 
boriloj, pruvante, ke arto kaj laboro estas, 
felice, en plej intimaj kaj bonaj rilatoj. 

Post la interesa vizito, jam ĉe la pordego 
de la fabriko, ni kolektigis por ekmarŝi al 
proksimá haltejo, kie komfortaj aütobusoj 
nin atendis kun zumantaj motoroj, pretaj 
starti en goja karavano al la impona monto 
Montserrat (katalunlingve: jegilforma manió). 
Plej prava, mirinde prava estas la nomo, 
kiel ankaü la famo, de tiu grandioza muzeo 
de la naturo! La spirito ricevas strangajn 
impresojn, la pensoj flugas alten, antaü la 
grandioza spektaklo de tiuj arogantaj gra- 
nitoj, kiuj mute sed elokvente atestas pri 
la eteco de ĉiuj pretendoj de la homa mal- 
humileoo. Tie oni pasigis la ceteran par- 
ton de la tago, en agrabla kunesto, gis eloer- 
pigis la provizo darulfilmoj en ĉiuj fotogra- 
filoj, «kaptante» scenojn kaj grupojn, kun 
timinda fono el nudaj rokegoj. Jam en la 
krepusko, revenís la karavano al Tarrasa, 


por vespermanĝo kaj alesto en korto de la 
Akceptejo, kie la Amuza Adiaüa Véspero 
okazis kun varieteo kaj generala libervola 
babilado, fiar oni devas profiti la tempon, 
antaü ol rigore venos la horo de Ja disiĝo... 
kiu fine venís, ínter fumo de piroteknika- 
joj, aklamoj, salutoj kaj fortaj manpremoj, 
por doni okazon al vere oportuna apliko de 
unu sola frazo, kiu ĉie aüdebla tiam, estis 
emblemo de nia volo, de nia obstino, de 
nia espero de plej fírmaj esperantoj en la 
mondo: Gis revido!... Jes, gis revido, gis 
revido en Valencio, urbo demrangoj kaj 
floroj, kiu jam sin preparas por la pompo 
de nia venontjara kongreso, en la fantazia 
kadro de sia kolorriea somera Foiro. 

♦ • ♦ 

Kaj, kvazaü an tafia promeso pri tio, 
granda, tre luksa aütobuso, kun kvardeko 
da valencianoj, Ínter ili la centra stabo de 
la Federacio, semis la vojon de Valencio 
gis Tarrasa per miloj da verdaj flugfolioj. 
Cetere, la fervoja rabato estis taüga avan- 
taĝo, kiun preskaü ĉiuj profitis. Cheste 
sendis amasan delegitaron, kun fresa buke- 
do da belaj knabinoj, kiuj, kune kun tiuj 
de aliaj regionoj, ornamis la kunsidojn kaj 
plivigligiB la kqnversaciojn. Zaragozo an- 
kaü estis amplekse reprezentata. La tenda- 
ro staris proksime de la urbo, en konvena 
ángulo de densa arbaro, apud fonto; tie 
okazis diversaj festetoj laü la satata stilo 
de naturamikoj. Elektraj vagonaroj ebligis 
facilan veturon de Tarrasa al Barcelono, aü 
inverse. Gis fine, unu el tiuj vagonaroj 
forprenis la lastajn kongresanojn; restis en 
1 Tarrasa, denove solaj, la lokaj samideanoj; 

' solaj, kun la konscio de trafe plenumita 
devo kaj... kun eta hundino, kiu, ŝajne for- 
lasita de kongresano, sopiras al sia mastro. 
Cu oni povas scii, al kiu gi apartenas? 
Tiu humila besteto, pro sia humileco mem, 
estu iel lasthora heroo de mia kroniko, kiu 
multe longigis kaj tamen nur palé priskri- 
bis la filmon de la 12* Hispana Kongreso, 
apartenanta nun jam al la historio... 

tUIS HERNANDEZ 


LA KONGRESO EN TARRASA ESTIS BRILA, MODELA, SED MI HE DUBAS, KE VI KAPABLOS ORGANIZI VENONTJARE 
SAME BELAN FESTON EN VALENCIO, KAJ MI DEZIRAS PLENAN SUKCESON Al VIA LABORO ROR LA PROGRESO 
DE NIA MOVADO EN VIA GRANDA KAJ BELA LANDO HOLQER HANSEN, lernejestro en Holbaek (Danlando) 


- 28 »- 


•*&*• TARRASA, NIA KONCRESURBO *S¡Í* 

Tarrasa, kun 50.000 loĝantoj, kuŝas 310 inetrojn alta super la marnivelo, kaj ĝi sitúas je 
38 kilometroj nordokcidente de Barcelono. Kvankam' tre antikva urbo, konata jara en la 
jaro 1450* antaŭ Kristo, ĝi aspektas nun agrable kaj moderne, kun larĝaj stratoj kaj belaj 
promenejoj. En ĝia kamjiaro, oni rikoltas grenon, vinberojn, olivojn, karotojn, furaĝon kaj 
legomoin. Tamen, super ĉio, Tarrasa estas industria urbo, kun multaj manufakturoj, ciara 
en kreskanta progreso. Nuntempe, daüras vigíe- la produktado de ciuspeeaj teksajoj kaj 
itrumpoj, krom iliaj^ helpaj prilaboroj. En ĝiaj modernaj fabrikoj funkcias nun 165.973 
ŝpiniloj, 2799 teksmaŝinoj kaj 240 triknmŝinoj, kiuj produktas bonkvalitajn komercajojn, 
konatajn en la tuta mondo. Dura la pasinta jaro, oni eksportis 1.500.000 inetrojn da teksajoj 
kaj 71.000 dekduojn da ŝtrumpoj. Apud la laboro bone prosperas la kulturo, pro ef'iko de 
multaj fakaj superaj lernejoj, kiel la Instruejo por teksartaj inĝenieroj, unika en Hispanio, 
kaj pliaj instituoioj por muziko, horoj kaj ceteraj belartoj, Ínter muzeoj kaj bibliotekoj. 
Evidenta signo de klereeo estas la forto de la tiea Esperanto-movado, kiu jara en la komenco 
de la nuna jarcento enradikiĝis tiel profunde, ke.pia lingvo estas frernda afero por neniu 
tarrasano. Rimarkinda detalo estas diversa] butikoj kun esperantaj nomoj. La urbestraro 
mem, fídela al la tradicio de esperantista . gastameco, kiu.n la urbo ĝuas, oficiale patronis 
kaj subtenis la Kongreson per valora subvenido kaj regalía la kongresanojn per afabla akcep- 
to kaj oportunaj servoj, kiuj utilis por la plena sukceso de nia anua postmilita renkontiĝo. 


B0NA MORO ESTAS LA BÜNA HÜM0RO. PRI LA AGOJ DE PAPAGOJ 


Poje, la fama papago Joe Karioka entre- 
prenis grandan vojaĝon tra la tuta Eüropo, 
akompanate de alia samplumano nomata 
Piko Bekoka. La celo de la vojajo estis 
eltrovi la plej taügan, l^ngvon por papagaj 
bezonoj, Ili krozadis íá 'tutan kontinenton 
sensukcese; kaj, forlas'ante ĝin, ili eniris en' 
Hispanion. Niaj du herooj flugis al Tarrasa 
kie ili intencis aeeti bonkvalitajn ŝtofojn 
por la venonta vintra sezono. Serĉante 
arbon kun taüga brando, por tranokti, ili 
preterflugis grandan .salonon, kie aŭdiĝis 
tre dolĉa ankoraŭ ne aüdita parolmaniero. 
Senhezite, ili ŝteliris en la salonon, kie 
amaso da homoj, ŝvitegante, interparolis 
per lingvo, kiun ili trovis eleganta, kiel la 
franca; energia, kiel la hispana; simpla, kiel 


la angla; muzika kiel la itala. Gi plaĉis al 
ili, des pli kiuiD ĝia uzanto estis iu long- 
nazulo, kiu akre klaĉis. «Jen, papagido», 
pensis Karioka. Bone informataj, ili foriris 
por manĝi kelkajn nuksojn kaj migdalojn, 
Post la sobra vespermahĝo, ili revenís eu 
la salonon, ĉar la kunsido ankoraü daüris; 
tiam ili povis rekoni malnovun amikon, 
koboldeton, kiun ili trovis antaüe en eüro- 

f >aj. arbaroj. Maskita per homaj kostumoj, 
i párolis kaj paroladla senĉese, dum la 
aŭdantaro pacience kaj gape lin aüskultis, 
spite do varmo kaj spite de ŝvito... 

La saĝa Bekoka diris tiam al Karioka: 
— Se koboldoj kaj longnazuloj jam uzas 
Esperanton tiel sukoese, prave ĝin rajtas 
ankaŭ uzi lapapagoj, ĉu ne? D ro CIRAN0 


EL CAMPAMENTO ESPERANTISTA 


En el bosque denominado «Can Solía del Recó», al pié de la montaña «San Lloren? 
del Múnt» (1.200 mts. de altura), y junto a la «Pont de la Tartana», se instaló la 
«Tendaro» del XII Congreso Español de Esperanto, que albergó a samideanos extran- 
jeros y de diversas regiones de España, en medio de un fraternal ambiente. 

La proximidad del lugar y el excelente servicio de autobuses, para el desplaza- 
miento, permitieron la asistencia de los acampados a todos los actos del Congreso, 
en el que pusieron la nota típica y clásica de sus vistosos atuendos montañeros. 

En la noche del día 28 se celebró un fuego de campamento, organizado por la 
Sección Excursionista de la Sociedad Coral «Juventud Tarrasense», al que fueron 
invitados especialmente nuestros acampados. Este hermoso acto se desarrolló dentro 
de la mayor cordialidad, y fueron muy' celebradas las diversas y selectas actuaciones. 

Para cada una .de las tiendas instaladas fue regalado por dicha Sección Excur- 
sionista, un banderín esperantista, en los que estamparon sus firmas todos los acam- 
pados. El ondear de estos banderines sobre tierras distantes entre si, será un lazo de 
unión entre los hombres de buena voluntad, que vivieron juntos durante ulias horas 
inolvidables, en plena naturaleza, bajo el símbolo esperanZador de la «Verda Stelo». 



-**•- 

FACETAS DEL MOVIMIENTO ESPERANTISTA 

• INGLATERRA. — La Biblioteca Nacional j>ara Ciegos (35, Great Smith Street — "West- 
minster — London S. W. 1) contiene un departamento de obras en Esperanto, con textos en 
sistema Braille. «The British Assotiacion of the Hard of Hearing», organización de sordo- 
mudos, usa el Esperanto para las relaciones internacionales, con pleno éxito y prolongada 
eficacia, en sus contactos con organizaciones similares de otros muchos paises. 

• FRANCIA.— La ciudad de Angers ha editado un folleto en Esperanto, conteniendo 
quince interesantes vistas de la población , y sus monumentos, que dedica a la difusión 
turística en el extranjero y que contribuirá muy eficazmente al fin propuesto. 

• HOLANDA. — «De Ooievaar», órgano de los empleados del Ayuntamiento de La Haya, 
y «Officieel Weekblad», periódico de la policía de la misma ciudad, publican una serie de 
artículos sobre el idioma internacional y el movimiento esperantista mundial, que merecen 
la aceptación de sus lectores. Otros periódicos holandeses siguen el ejemplo. 

En la serie de libros sobre electrotécnica, para enseñanza en las Escuelas Técnicas del 
país, el ingeniero señor J. R. Isbrucker ha añadido índices de los temas en inglés y 
Esperanto, considerando así a ambos idiomas como auxiliares en la enseñanza científica. 

• ALEMANIA.— En Hannover se ha rotulado una calle con el nombre de «Esperanto- 
Strasse». El Director de Policía de la ciudad de Colonia ha autorizado la celebración de 
cursos en Esperanto, costeados con los fondos oficiales, para los componentes del Cuerpo, 
quienes, de conseguir éxito on los exámenes finales, ostentarán un brazalete indicador de 
conocer la lengua auxiliar internacional y serán destinados a servicios especíales. 

En la ciudad de Bonn, en la Escuela de Santa María, ha sido introducido el Esperanto 
como asignatura obligada, a partir del quinto curso escolar; y la institución «Bildungswerk», 
para la enseñanza de adultos, también ha introducido el idioma auxiliar en el cuadro de 
enseñanza. La Federación de Juventudes, de Badea, ha aceptado ofú^aj monte como miem- 
bro á la Organización Juvenil Esperantista,,, Í£ q»e promete una mejor comunicación del 
ideal esperantista entre toda la juventud progresiva y organizada de éste Estado alemán. 

• AUSTRIA.-rEl Doctor Theodor Korner, ex-alealde de Vienp. y ferviente esperantista, 
ha sido elegido Presidente Federal de Austria, lo cual es un aliciente para el incremento 
del movimiento esperantista en aquel país. ¡Otra personalidad que viene del esperan tismo! 

• JAPON. — «The Science Reporta of the Tohojtu University», de Diciembre 1950, publicó 
en Esperanto el siguiente artículo del señor K. Oosima: «Pri ebleco deloka neegaleco de la 
taga variado de la tera magnetismo». El «Boletín de la Sociedad Química» y «Publicaciones 
de la Sociedad de Astronomía» publican artículos en inglés con resúmenes en Esperanto. 

• AUSTRALIA. — «Life and Vision», revista'cultural de Melbourne (17 Elizabet Street), 
ha empezado a publicar un curso en Esperan toj para la difusión entro sus lectores. 

• ESTADOS UNIDOS. — Por la emisora WC^BS, de Nueva York, la señorita Mary Marret 
habló el 4 de Mayo último sobre la colección de libros esperantistas, existentes en la 
Biblioteca Pública; esta colección es tan extenúa como la de cualquier otro idioma. 

En la emisión francesa de «La Voz do América» del 12 de Junio, tuvo lugar una interviú 
al Doctor Solzbacher sobre el Esperanto como solución al problema de un idioma auxiliar. 

• BRASIL. — La Dirección de Enseñanza del- Estado Rio Grando do Norte ha aceptado 
la introducción del Esperanto, como materia facultativa, en todas las escuelas públicas. 

En el Instituto Municipal de Comercio de Santos (Sao Paulo), se ha establecido uú curso 
facultativo de Esperanto, conforme al acuerdo del Ayuntamiento de aquella ciudad, que 
subvenciona los cursos, siguiendo el ejemplo de otras muchas ciudades brasileñas. 

«Diario de Pernambuco» lleva más de tres años publicando en su edición dominical la 
sección «Esperanto, língua bem viva», que goza de gran popularidad entre los lectores. 

io que da derecho al Esperanto, para llamarse idioma internacional, 
es su absoluta neutralidad, por no ser propio de ninguna nación 



— 291 — 


LA 36 a UNIVERSALA KONGRESO DE ESPERANTO, EN MUNKENO, BRILE 
ATESTIS, UNU FOTON PLI, LA EKZISTON DE LA ESPERANTISTA POPOLO 

Densa amaso da 2.000 gasamideanoj, el 40 landoj, rendevuis en la bela bavara ĉefurbo, 
de la 4 11 gis la 11* de Aügusto. Akurate kaj glate, ciuj aranĝoj okazis laü adekvata organizo 
de lertaj kompetentuloj. La Solena Malfermo,.,, en la giganta salonego de «Deutsehes 
Museum» estis impona resto, kiu atingís kulminftü en la brila parolado de D-ro Edmond 
Privat, kiu entuziasmigis ĉiujn per siaj finaj vortoj: «Verda lumo, en la moderna trafiko, 
diras: pasu! Sanie por ni: Vojo libera per verda lumo. Vivu la verda lumo! Vivu la vero!» 
Post la Malfermo sekvís la ceteraj punktoj de la programo, en kiu la Somera Universitato 
estis grava ero; gia inauguro okazis en la «Auditorium Máximum» sub protekto de la 
munkena rektoro. Profesoroj el ses landoj kaj kvin diversaj lingvoj faris interesajn prele- 
gojn en unu sola: Esperanto! La laboroj de la kongreso estis plenumataj en kvar sekcioj; 
krom tio, pompis la ornamoj de Beiarta Konkurso, Arta Véspero, Ekskurso al Lago de 
Starnberg kaj Kongresa Balo. Ce la fino, oni aprobis la Deklaracion kiu tekstas jene: 

«La reprezentantoj de la Esperanto-Movado el 40 landoj, kunvenintaj en la 36 a 
Universala Kongreso de Esperanto en Munkeno, Aügusto 1951, ekceptas la jenan 

DEKLARACION: 

La celo de la Esperanto-Movado estas plena apliko de la Internacia Lingvo 
Esperanto en ciuj sferoj de la internacia vivo kaj por ĉiuj internaciaj rilatoj. 

El tía vasta uzado de la Internacia Lingvo logike rezultas: 

1, — altiro de pli largaj popoltavoloj al akti-va partopreno en la internacia vivo; 

2, — progresivo de lo «cienco kaj plimultigo de lá intelektaj interŝanĝoj en internacia kadro; 

3, — plifirmigo de tutmonda solidareco kaj rapidigo de la unuecigo de la homaro.» . 

La urbestraro de Munkeno donis la nomon «Esperanto-Platz» al kuniĝo de pluraj belaj 
stratoj en la urbocentro men. La inauguro estis bonege arangita, kun ĉeesto de multenombra 
publiko. Venontan jaron, la Universala Kongrefeo okazos en Oslo, la norvega ĉefurbo. 

»n>iin»ii»nMiiiiiiiiiiu>inMiimn»HiMiii < ái i un»iiiiii>iiiniiiiMiiiiiiniiii>t)titi)iMiiii)i^iii>yttniMiiiiiiirMiniiiiiiiiiiiiiiiiiiHiiiiinHiiiiii>iiiiiiiiiiiiiiiiiniiiininiiiniiiiimnm 

LA 23 a INTERNACIA KONCRESo'fcí KATOLIKAJ ESPERANTISTOJ 

Ĝ i okazis en Munkeno, samtempe kun la Universala; en la malferma kunsido 
ĉeestis 200 gekongresanoj. Telegramoj kaj leteroj alvenis de 12 episkopoj; Ínter ili 
kardinaloj Frings (Kiiln)kaj Innitzer (Wien). La celo déla Kongreso estis: intersango 
de pensoj kaj ideoj Ínter la diverslingvaj katolikoj por studi kiaraaniere solvi, per 
Esperanto, la nuntempajn katolikajn problemojn, en rilato kun la generala bono. 

uimílitiuuumi ni iimimti ni (ih rnilUAiOluluuimi m ni iWIIuii.h i nin iiiiminunmii iiiiiniiini muir m mui ui.uu mu 

• EN ST0KH0LM0 ANKAU OKAZIS LA 24 1 KONGRESO DE S. A. T. • 

Aligis 680 membroj el 15 landoj, sed fakte parto prenis^ 584 el 12 landoj. La Civitanü 
Domo estis la kolosa kongresejo, kie funkciis ciuj servoj. Ciujn kunsídojn, ekskursojn kaj 
ceterajn aranĝojn oni komencis laü la programe fiksita horo. Dum la Malfermo salutparolis 
sindikataj reprezentantoj kaj aliaj de laboristaj organizoj. Fakaj kaj frakciaj kunvenoj guis 
grandan partoprenon. Inter la kulturaj arangoj, meritas mención la belega Eilmvespero. 
La venontjara Kongreso okazos en Dusseldorf, la konata kaj interesa germana urbo. 


Ne oiam ni povas 

gratuli: ofte ni devas 

plendi, ke Radiostacio, jurnalo aü fámulo 
fuŝe aŭ raoke ion diz-is pri Esperanto; tial, 
okaze de la brila Kongreso en Tarrasa, tri 
faktoj estas vere rímarkindaj: 

1. — Tre favora serioza elsendo por Esperan- 

to en «Radio Barcelona» (str. Caspe, 12) 
la lastan sabaton de Julio, je la dua 
horo tagmeze. 

2. -^ Tre favora artikolo-raporto, sen sub- 

skribo, en la plej grava ĉiusemajna 
gazeto pri literaturo, en Barcelono, 
Destino (str. Pelayo,' 28). 


HELPU PER GRATULOJ! 


3. — Serioza kaj traía 
artikolo en «Diario 
de Barcelona» (str. Muntaner, 49) sub- 
skribita de P. Pont Puig, plei altranga 
meritoplena profesoro pri Filozofío en 
la Barcelona Universitato. 

La artikoloj aperis en la unua semajno 
de Aügusto, kaj plej multaj gratulleteroj 
aü poskartoj, al la diritaj tri adresoj, sur- 
prize efikus por ke tiuj entreprenoj akceptu 
'iavore novaju kontribuojn por Esperanto. 
Ni devas profiti la bonan ŝancon, kiu nun, 
post la Kongreso, ekzistaa por nia afero. 

DELFI DAtMAU (Sanciono) 



ESPERANTISTA VIVO 

GEEDZIĜO : 

Nia kara uraik'o, Francisko Mañez, 
konata pioniro el Cheste, la esperantista’ 
urboto, ĵus edziĝis kun la simpatía fraülino 
Vito Bueno, ankaü espenmtistino kaj fer- 
vora samideauino el Zaragozo. La soleno 
okazis en intima medio, sed ambaü geami- 
koj ricevis multe da gratuloj kaj dezir- 
esprimoj por da üra felice, kiu corte fangos 
( inble.mo de la nova esperantista liejino, 
kiun uiaj du lionaj gesamideanojjus fundís. 

NASFQGO 

Carma filineto ornamas nun la hejrnoil 
de nia estímala amiko Francisko Marco,, 
el Valoncio. Tute sincere ni gratulas lin kaj' 
lian edzinon, pro la bela unua donaco de 
la cikonio, kiu promesis baldaban revenonl 

EKSPGZICIO 

Nia ŝatata samidcano J. Vigo Mes tres, 
el Almatret, prezentas nun kun granda 
sukceso, en la Domo de Kulturo de Seo de 
Urgel, interesan kolekton de akvareloj kun 
pejzagoj de la pitoreska pirinea regiono, 
kiun nia samideano diskonigas per la alt- 
kvalita arto de siaj penikoj kaj la ŝprucanta 
entusiasmo de sia vigía esperantisteco, 

PARA NUESTRO BOLETÍN 

(Donativos correspondientes a ASOíIO-StPBBf. 1951) 


Suma anterior 1.128 Pías. 

Suscripción en el Congraso 625 » 

Autocar viaja Valencla-Tarrasa 194 » 

Darío Rodríguez (Madrid) 25 » 

Rastituto Atbaro (Bur|asot) 5 » 

Pedro Parra (San Jalma) 10 » 

Emilio Pradas (Valencia) 25 > 

Antonio Sánchez (Callosa de Segura) 10 » 

José Plnell (Sabadell) 14 » 

Manual Ortigosa (Zaragoza) 4 a 

X. X. 100 « 

José Rufas (Valencia) 10 » 

P. José Casanovas (Gerona) _ 10» 

Cecilio Olalla (Bilbao) l 0 » 

Manuel Rulz (Castellón) 20 » 

Lolita Quilas (Valencia) 25 » 

Francisco García (Hospitalet) 9 * 

Francisco Escué (Tabernas Validigna) 50 » 

Miguel Tarragó (Almatret) _ 10 » 

Mateo Fusalba (Tarrasa) 10 » 

Eduardo Larrouy (Bilbao) 10 » 

Ramón Molerá (Hoyé) 100 » 

Marco Aurelio Parles (Miraflor) 10 » 

Esperanto-Grupo Sabadell _ 33 » 

l«an Régulo (La Laguna) 15 » 

). Sola y R. Molerá (Moyá) 50 » 

Ernesto Hurtado (Valencia; 5 .» 

Jsauro Alvares (Madrid) 25 » 


Total i 2.542 » 


Que asta lista de gala sirva da ejemplo y estimulo 
ELDONKVANTO DE Ĉl TIU NUMERO: 8S0 •kxsmpleroi 


ANONCETOJ 

NI akceptas anoncetojn hiuj rllmtos al nia 
alero. Una pegeto en una r-k. validas por dn 
vortoj. Trí mallomiraj literoj valoras kiel ana 
vorto. Aparta tarifo por specialaj anoneoj. 

S-ro RAFFAELLO MAZZANTINI, 
Via N. Sauro, 1-Sabona (Italio) dez. koresp. 
kun hispanaj fraülínoj. 

Húngara Esperantisto, 44-jara fraülo, 
sercas korespondadon kun afabla samidea- 
nino kun kiu, post reciproka simpatio, estu 
ebla esperantista geedzigo. Adroso: 

Georg. H. Rua Cons, Can. de Oliveira, 124 
Vila Anastacio Sao Paulo (Brazilo) 

S-ro HENK VALOKENIER, lUgacle, 22 
Kopenhago N (Danlando) dez. koresp. kun 
hispan(in)o pri diversaj temoj. 

ATENTU! 

RADIO ANDORRA dissendus oiutage 
propagandon, pri tiu darma landeto, en 
augla, franca kaj hispana lingvoj. Tutmon- 
daj samideanoj estas petataj skribi multe- 
noinbre al S-fo Direktoro por ke tiuj dis- 
sendoj okazu ankaü en Esperanto. 

La obstinaj klopodoj de nia tiea sam- 
ideano S-ro Travesset atingís sukcesoh en 
la fondiĝo de Esperanto-Fako ee la Turisma 
Sindikato. Skribu amase petante turismnjn 
informojn en Esperanto al joña adreso: 

SIN Dl.CAT D' INICIATIVA 'DE LES VALLS V ANDORRA 

ANDORRA LA V JALLA (ANDORRA) 

ESPERANTO IKSPQZICIO IN MflDRlDO 

Gi okazos meze de Oktobro, en salono de 
* la grava societo «Casa de Aragón» (strato 
Carretas, 6-2.°) danlfeal la agemo de niaj 
umikoj el la «Madriaa H. E. F. Sekcio», 
kiuj plezure akceptos materialon por tiu 
sia unua publika elraontro de oiuspeeaj 
esperantajoj en la hispana ŝtata defurbo. 

........ RADIO ROMA ■■«••••• 

Ueticio Radiodiffusioni per l‘ Estero 

Desde el pasado Agosto, -la Esperanto-Fako de 
RADIO ROMA ha Iniciado una sección «Programa para 
los chicos: cuentos de todos los países del mundo». 
Pueden ser enviados, cuentos, historias, leyendas y eos. 
lumbres típicamente populares Pueden ser escritos en 
¿spañol, en Italiano y en Esperanto. Todos pueden 
olaborar con artículos instructivos y de Interés para 
odos los países del mundo. Entre los trabajos recibi- 
dos y ya transmitidos recordamos «Los molinos de 
viento de Holanda - La taquigrafía - Visita a una mina 
de carbón - Arte y religión». 

Los trabajos deben estar escritos a máquina, con 
estilo apto para la transmisión radiofónica evitando 
las palabras compuestas o demasiado largas y poco 
conocidas a los radioescuchas. Los temas deberán ser 
enviados en papel fino, en doble copla (4 hojas) y que 
puedan ser leídos en 18 minutos como máximo. 

~ - -■= === ESCRIBID 

Esperanto-Falto - RADIO ROMA 

Vía Vittorio Véneto. 56 ROMA (Italia) 


Cantos HnoS., Impi. -Valencia - Tal. 30444